dinsdag 6 augustus 2013

De kern van de kever

Het klassieke kinderliedje 'Hansje Pansje Kevertje' is slechts vier regels kort en het gaat volgens sommigen als volgt:

Hansje Pansje kevertje, die klom eens op een hek.
Neer viel de regen, die spoelde alles weg.
Op kwam de zon, die maakte alles droog.
Hansje Pansje kevertje, die klom toen weer omhoog.

Leest u dat gerust enkele keren. Het komt u wellicht bekend voor. Zing het eens, misschien. Dat kan helpen.
Want de versie die u hierboven ziet staan is FOUT! U denkt misschien: 'fout? Dat lijkt toch juist!' Maar dan denkt u verkeerd.

De versie van 'Hansje Pansje Kevertje' die hierboven staat klopt niet om twee eenvoudige redenen: 'hek' en 'alles'. Wanneer we kijken naar het einde van de regels wordt meteen duidelijk dat het woord 'hek' niet rijmt op 'weg' en dat er dus moet staan: 'heg'. Voor de mensen die niet weten wat een heg is, een heg is een haag.

De verbeterde eerste twee versregels worden dus:

Hansje Pansje kevertje, die klom eens op een heg.
Neer viel de regen, die spoelde alles weg.

Daarna val ik ook over het woord 'alles'. In een liedje van deze beperkte omvang staat het niet om twee keer net na elkaar het woord 'alles' te gebruiken. Dit moet uiteraard vervangen worden door het woord 'Hansje'. Op die manier krijgen we als tweede regel:

Neer viel de regen, die spoelde Hansje weg.

Niet alleen is dit taalkundig veel aangenamer, het zorgt er ook voor dat zanger en toehoorder zich veel meer verbonden voelen met de tragiek van het hoofdpersonage Hansje. Want wie is dit kevertje? Waarom klom hij alleen op een heg? Waar zijn de ouders? Waar zijn de broertjes en/of zusjes? Moet hij niet op school zitten? Heeft hij een regenjas aan?

Alleen al de eerste regel roept een heleboel vragen op. Kinderen zien het meteen voor zich: een klein maar dapper kevertje dat boven zichzelf uitstijgt door alleen op de heg te klimmen.

MAAR DAN! REGEN! Het onheil breekt los! O jee, de regen spoelt Hansje weg. Uiteraard spoelt de regen niet alles weg. De meeste bladeren op de heg blijven heus wel hangen. Bovendien gaat het hier niet over 'alles', het gaat hier over Hansje, en die tuimelt naar beneden. Heeft hij zich bezeerd? Hoe gaat het met hem? U ziet de gezichtjes van de kinderen al veranderen. Ze trekken zich het lot van deze dappere kever aan, en verlangen naar een goed vervolg.

Dat krijgen ze ook, want na de regen is er ZON! Dit schept meteen weer hoop, niet alleen in dit eenvoudige maar krachtige kinderliedje, maar ook in het leven van de kinderen komt daar het besef: na regen komt zonneschijn. En wat doet de zon? De zon maakt alles droog. Hier is het uiteraard wel 'alles', want laat de zon lang genoeg schijnen en alles wordt inderdaad droog. Ga bijvoorbeeld maar eens op zoek naar een frisse weide in Sahariaans Afrika.

We zijn nu bijna aan het eind, en alles is weer droog. Maar wat is er met Hansje aan de hand? Die klom toen weer omhoog, natuurlijk! En iedereen is blij: de tegenslag is overwonnen, en Hansje kan zijn tocht weer aanvatten. Waar zou hij daarna naartoe gaan? Niemand weet het, maar de kinderen kunnen er zich wellicht heel wat bij voorstellen. Misschien heeft hij vleugeltjes onder zijn dekschild, en gaat hij naar boven om weg te vliegen. Of misschien wil hij gewoon rustig een sigaartje roken en een goed glas single malt drinken bij het prachtige uitzicht van de ondergaande zon. De mogelijkheden zijn eindeloos.

Op voorwaarde dat wij onze verantwoordelijkheid opnemen natuurlijk, en de kinderen laten luisteren naar de CORRECTE versie van dit stichtende lied. Hierbij nogmaals voor alle duidelijkheid:

Hansje Pansje kevertje, die klom eens op een heg.
Neer viel de regen, die spoelde Hansje weg.
Op kwam de zon, die maakte alles droog.
Hansje Pansje kevertje, die klom toen weer omhoog.

Dus vermijd die onzin van 'heg' en 'alles', en ALLES komt goed.





.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen